O VALOR DA NEURODIVERSIDADE




Li Shimin  emperador chino do ano 648, deixou escrito o seguinte:



 Un líder sabio elige a la persona adecuada para cada tarea. Es como un buen carpintero, que sabe utilizar la madera recta para hacer varas, la curva para ruedas, y los trozos más largos para vigas. Así como un buen carpintero no descarta ninguna madera, un emperador astuto no prescinde de ninguna persona.


Sin sabelo, estaba confirmando o que a ciencia recoñecería moitos anos despois:
                               O VALOR DA NEURODIVERSIDADE


A sociedade actual, e con ela a escola, non coincide coa visión do emperador da dinastía Tang. Moi ao contrario, aposta por unha ideoloxía antagónica: a normalidade. Curiosamente, a palabra «normal» nin sequera era de uso común ata 1840. Deriva do latín «norma», que era a escuadra dun carpinteiro.

No século XIX, o estatístico Adolphe Quetelet recompilou datos sobre altura, peso, envergadura... e «inventou» á persoa-media. A partir de aí xurdiu un desmedido interese pola estandarización.


Que sucede cos que non se axustan ao normal?

A ninguén se lle escapa que estar fora do promedi pode carrexar dificultades, que as persoas afectadas sinten especialmente. Lembro un conto sobre dous cántaros que o reflicte perfectamente. Un era «normal», o outro tiña unha greta no seu costado. O aguador enchíaos no río e para cando chegaba a casa, o primeiro recipiente estaba cheo e o outro pola metade. Ao comprobar esa situación, o cántaro gretado dirixiuse ao seu propietario:

Cada día véxoche facer un gran esforzo para traer auga. Eu perdo a metade polo camiño. Sei que me tes agarimo, pero entendería que quixeses desfacerche de min.

Do docente, perdón, do aguador cabería esperarse que prescindise do cántaro roto. Todos, incluído o propio implicado, entenderíano. Con todo, o home soubo recoñecer a virtude máis aló dos criterios normais:

- É certo, ti achégasme a metade da auga que os demais, pero tamén fas algo que quizá non saibas: alégrasme cada mañá. Imos facer unha cousa, durante o traxecto de volta quero que te fixes a que lado do camiño crecen as flores.


FONTE: Pedagogía 350

A HISTORIA DE POTAMI. DISTONÍA MIOCLÓNICA







La historia de Potami







A distonía mioclónica é unha enfermidade rara que afecta ao movemento producíndose sostidas do músculo que causan torceduras e movementos repetitivos ou posturas anormais. Normalmente é unha enfermidade dexenerativa que pode presentar outros trastornos asociados como o trastorno obsesivo compulsivo.

Quen é Potami?
Potami é un hipopótamo que vivía coa súa familia na sabana africana. El padece os síntomas da Distonía Mioclónica, aínda que non o sabía.

Ao longo da historia descóbrenlle a enfermidade. O conto relata a súa propia reacción, a dos seus pais e a do os seus amigos, o resto de animais da sabana.

FONTE: Jesús Jarque

PROGRAMA DE RADIO: ARAWORD

José Manuel Marcos, logopeda do CPEE Alborada de Zaragoza e responsable de contidos de ARASAAC, acompañado de Joaquín Ezpeleta, Xefe do Departamento de Informática e Inxenieria de Sistemas da Universidade de Zaragoza, nos presentan 'Araword', un procesador de textos diseñado para persoas con problemas na comunicación que os traduce a pictogramas. É un programa gratuito e de libre distribución, moi recoñecido dentro e fóra de Aragón.

Araword presentado por José Manuel Marcos e Joaquín Ezpeleta

DISFONÍA. PARÁLISE DE CORDA VOCAL

Que é unha parálise de corda vocal ? 


Na parálise de corda vocal, unha ou ambas cordas vocais carecen de movemento, quedando fixa nunha posición (lembremos que existen 2 cordas vocais, unha dereita e outra esquerda). O movemento das cordas vocais é necesario tanto para producir son como para respirar e tragar adecuadamente.
Cando existe parálise de cordas vocais una ou todas estas funcións poden estar alteradas. Tamén se lle denomina: "parálise recurrencial", debido a que o nervio recorrente larínxeo é o máis comunmente implicado nesta afección.

Cal é o síntoma da parálise dunha soa corda vocal ?

O síntoma máis importante é a disfonía, que pode ser mínima ou notoria.
Tipicamente o paciente sente que a voz é máis débil ou que ten que "facer máis forza" para emitir unha voz intensa. Ou ben, que ten que "tomar máis aire" para falar. Este tipo de voz "soprada" é producida polo escape de aire entre as cordas vocais (gap, hiato ou hiatus). Algúns pacientes tamén presentan tose ao tragar producido polo ingreso de líquidos inxeridos ou a saliva á vía respiratoria.


Cales son os motivos da parálise ou paresia dunha soa corda vocal ?
Existen múltiples motivos, os máis destacados son:
  • Post operatorio de cirurxía de tiroides.
  • Parálise sen causa aparente.
  • Viral.
  • Conxénita Post traumática (logo de sufrir un traumatismo).
  • Secundario a proceso benigno ou maligno de larinxe, tiroides, cerebral, cervical e/ou torácico.
  • Accidente cerebro-vascular


O diagnóstico realízao o otorrinolaringólogo por medio dunha rinofibrolaringoscopía.

Pode ser pasaxeiro este cadro?

Si. Nalgúns casos (dependendo da causa) o paciente volve recuperar a mobilidade da corda vocal paralizada sen secuelas. Este proceso pode levar de 6 meses a un ano.


Como se pode recuperar a voz cando hai parálise persistente dunha corda vocal?

Utilízase unha cirurxía denominada Tiroplastía Tipo 1. A intervención cirúrxica consiste en levar a corda vocal paralizada a unha posición máis próxima á outra corda vogal para evitar o escape de aire.

Existen 2 métodos
Técnicas que "enchen" a corda vocal. Pódense utilizar distintas sustancias. O procedemento realízase baixo anestesia xeral nun procedemento de aproximadamente 40 minutos en forma endoscópica, é dicir por dentro da boca sen cicatriz externa. O alta prodúcese no día. As molestias posoperatorias adoitan ser mínimas. Algúns destes métodos son irreversibles, polo cal hai que asegurarse que o problema da parálise é persistente antes de encarar este tipo de tratamento. 
Técnicas que "empuxan" a corda vocal desde fóra. Realízase con anestesia local. Con incisión mínima cervical. Colócase unha prótese de Montgomery, Goretex, Siliconas, etc ata comprobar que a corda vocal aproxímase o suficiente á contralateral. O alta é no día e as molestias referidas son mínimas. Son métodos reversibles. En caso de recuperar a mobilidade da corda vocal, retírase a prótese.
O tipo de procedemento a empregar depende de distintas variables que se analizan na consulta (idade, sexo, tipo de enfermidade de base, reversibilidad da lesión, etc).

FONTE: CECHIN. Centro de Otorrinolaringología Dr. Chinski

Autor: Dr. Luis Chinski

A ESCAFANDRA E A BOLBORETA. PELÍCULA

A escafandra e a bolboreta (2007), director Julian Schnabel. En 1995, Jean-Dominique Bauby de 43 anos, editor da revista francesa Elle, sufriu unha embolia, tres semanas despois saíu do coma e descobre que é vítima da "síndrome de cautiverio " (locked-in syndrome), está totalmente paralizado, non pode moverse nin comunicarse verbalmente debido a unha completa parálise dos músculos voluntarios, excepto os ollos, só é capaz de comunicarse parpadeando, malia que a súa mente funciona con normalidade. 



No hospital de Berk-Sur-Merun, Francia, ensínanlle un código coas letras do alfabeto e el elixe as letras únicamente parpadeando, deletreando as palabras que desexa expresar, mediante este método é capaz de dictar un libro no que describe a súa experiencia, esta película está baseada no seu libro. Jean-Dominique Bauby dános unha lección de valentía e recórdanos a importancia de aferrarse ao humano que permanece no noso interior aínda nas circunstancias máis adversas.




FONTE: YOUTUBE

ORIENTACIÓNS NO COIDADO DO ALUMNADO CON D.M. NA CONTORNA DO CENTRO EDUCATIVO

O COIDADO DO ALUMNADO CON NECESIDADES
DERIVADAS DE DISCAPACIDADE MOTORA
ESCOLA GALEGA DE ADMINISTRACIÓN PÚBLICA
CONSELLERÍA DE CULTURA, EDUCACIÓN E ORDENACIÓN UNIVERSITARIA



ORIENTACIÓNS NO COIDADO DO ALUMNADO CON DISCAPACIDADE MOTORA (DM) NA CONTORNA DO CENTRO DE ENSINANZA.
Marco Legal. O alumnado con necesidades derivadas de DM. Necesidades ligadas á execución e ausencia de movementos, desenvolvemento do seu propio corpo, autonomía persoal e desenvolvemento social e ligadas ao aprendizaxe e aos medios de acceso ao currículo. Respostas educativas. Axudas técnicas e adaptacións de acceso ao currículo. Traballo cooperativo: colaboración e coordinación. A inclusión e os sistemas de apoio. Os apoios complementarios, do persoal educador/a e coidador auxiliar.

Ponencia día 29 de marzo. 

2017 Orientacións alumnado con DM na contorna escolar -Coidadores-auxiliares e educadores-
CURSO DE FORMACIÓN CONTINUA
 PARA  PERSOAL DA XUNTA DE GALICIA – 2017
Resolución do ... de febreiro de 2017 pola que se convocan varios cursos de formación continua para o persoal ao servizo da Administración pública da Comunidade Autónoma de Galicia (DOG do .... de ................)

EL MONJE EQUIVOCADO. VÍDEO.

"EL MONJE EQUIVOCADO". Dura 3´19"

Ás veces estamos demasiado imbuídos nos problemas da vida cotiá, os pequenos contratempos absórbennos tanto que perdemos de vista as cousas realmente importantes e cando nos damos conta, xa non podemos gozalas.

Este marabilloso curto titulado "El monje equivocado" foi creado por Tom Long como proxecto final durante a súa especialización en animación en 3D na Southampton Solent University. Versa sobre un monxe eremita a quen un bo día, mentres practicaba os seus exercicios, interrómpelle un invitado inesperado. A viaxe que nos propón é moi tenra e convídanos a reflexionar sobre o que estamos a facer coa nosa vida e como empregamos o limitado tempo que temos á nosa disposición.

FONTE: Rincón de la psicología

PROGRAMA DE CONDICIONAMENTO DO CONTROL DE BABEO: BABA-STOP

Programa de Condicionamiento para la Instauración del control deBabeo: BABA STOP. Universidad de Valencia

PRESENTACIÓN .... 3
1.- INTRODUCIÓN .... 7
2.- DEFINICIÓN FUNCIONAL DE BABEO.... 9
2.1 ASPECTOS FISIOLÓGICOS E ANATÓMICOS BÁSICOS .... 9
2.2.- FACTORES QUE AFECTAN Ao BABEO ..... 11
3.- ESTRATEXIAS DE INTERVENCIÓN..... 15
3.1.- APROXIMACIÓN DESDE O PUNTO DE VISTA DO
DESENVOLVEMENTO NEURLÓGICO...... 16
3.2.- TRATAMENTO FARMACOLÓXICO...... 17
3.3.- APARELLOS ANTI-BABEO...... 18
3.4.- CIRURXÍA...... 20
3.5.- TÉCNICAS DE BIOFEEDBACK....... 21
3.6.- TÉCNICAS DE MODIFICACIÓN DE CONDUTA....... 22




4.- PROGRAMA "BABA-STOP"...... 27
4.1.- EXPERIMENTACIÓN DO PROGRAMA DE CONTROL DE BABEO....... 30
4.1.1.-FASES DA INTERVENCIÓN ......... 33
4.2.- RESULTADOS ........ 35  
4.2.1.- PRIMEIRO CASO: DBA ........ 37
4.2.2- SEGUNDO CASO: DLM......... 40
4.2.3.- TERCEIRO CASO: NAV......... 43
4.2.4.- CUARTO CASO: ILO......... 46
4.2.5.- QUINTO CASO: VTC........ 48
4.2.6.- SEXTO CASO: COR......... 51



5.- CONCLUSIÓNS ....... 55
6.- BIBLIOGRAFÍA .......... 61
7.- ANEXOS: CUESTIONARIOS E FOLLAS DE REJISTRO......... 68
7.1.- REXISTRO XERAL.......... 68
7.3.- REXISTRO DE DATOS NA FASE DE INTERVENCIÓN........... 70
7.4.- REJILLA DE OBSERVACIÓN PARA A OBTENCIÓN DA LINEA BASE ......... 71
7.5.- CUESTIONARIO SOBRE CONTROL SALIVAL .............................. 72



FONTE: Francisco Alcantud Marin, Felipe Ballester Ferrer, Carmen Hila Vargas. Ubiversidad de Valencia

RECURSOS TERAPÉUTICOS E TRATAMENTO PARA A INCONTINENCIA SALIVAL. BABEO (V)

Recursos terapeuticos para el tratamiento de la incontinencia salival del niño con patología neurológica



                                                                                                                    
                                                                          FONTE: Izaskun Zarraluqui Anciso. Universidad de Zaragoza.





Os programas específicos de fisioterapia e logopedia xogan un papel moi importante no tratamento da incontinencia salival inducindo unha mellora no control postural e nas habilidades motoras orais.
 A logopedia propón exercicios para favorecer a somatognosia bucofaríngea e trata de inhibir certos reflexos patolóxicos. Grazas á fisioterapia pódese reducir o babeo inducindo as condutas concientes de control cefálico, peche labial, succión, deglución, mellorando a estabilidade da articulación mandibular e a mobilidade, forza e posición da lingua evitando a súa protusión.
 Tras o adestramento explícito, estas habilidades pódense ir incorporando progresivamente como aprendizaxes procedimentais que non precisen evocación consciente. Entre outras, cobra un especial interese a metodoloxía proposta por Le Métayer.

En nenos con menor afectación cognitiva e actitude cooperadora conséguense mellores resultados a través de adestramento mediante biofeedback, modificación da conduta e terapia miofuncional.

Certos artefactos para uso intraoral intermitente cumpren a misión de activar a motricidad bucal e as sensacións conscientes que favorecen a continencia salival. O tratamento fisioterápico, se comeza cedo, ten maior probabilidade de éxito aínda que non se conseguen moitos resultados en nenos con deficiencia mental severa.

O manexo funcional inclúe a instrución repetitiva, o reforzo positivo ou negativo, a estimulación da deglución segura ou o traballo sobre os seus compoñentes alterados (sensibilidade, control motor oral, etc.) e a autocorrección.

Respecto disto, a evidencia é limitada, pero existe consenso en que é beneficiosa cando se usa como terapia complementaria a algunha das outras opcións de tratamento.

FONTE: Izaskun Zarraluqui Anciso. Universidade de Zaragoza

FONTERevisión PediátricaJ. Narbona1, C. Concejo2 1Departamento de Pediatría. 2Servicio de Cirugía Oral y Maxilofacial. Clínica Universitaria de Navarra. Facultad de Medicina. Universidad de Navarra. Pamplona

DEBEMOS E NON DEBEMOS. BABEO (III)

Cando a boca dun neno está moi mollada, é necesario secala. O modo en que o realicemos é importante, tanto que axuda ou entorpece o proceso.

Por exemplo, non debemos
  • Empurrar a cabeza do neno/a cara atrás cando limpe a boca.
  • Limpar a boca a non ser que sexa necesario.
  • Limpar a boca de súpeto
  • Limpar a boca sen permitir que o neno vexa (ou senta) que o pano estase achegando.
  • Usar unha peza grande de tea ou pano grande que toque os lados da cara e a boca. Isto incrementará a produción de saliva, xa que hai máis estimulación.
  • Limpar a boca rapidamente.
  • Tanto como sexa posible, non lle diga ao neno/a que trage. Tragar é ás veces imposible se a boca está aberta e a saliva está no queixo, babero ou mesa. Dicíndolle que trague faremos ao neno/a consciente e ansioso.
  • Non limpe usando suaves movementos, sobreestimulará.

Debemos:
  • Manter ao neno/a nunha boa posición de cabeza e tronco.
  • Usar un pequeno trapo de material absorvente que só toque a boca do neno/a.
  • Permitir que o neno/a vexa ou sinta aproximarse o trapo.
  • Aproximarse a súa boca a unha velocidade media, non moi rápido nin moi lento.
  • Limpar lenta e firmemente, usando ata 3 toques de presión, empezando polo lado da boca onde é máis tolerado polo neno/a.
  • Trate de facelo en vostede mesmo. Se o fixo correctamente sentirá os efectos posteriores que lle empuxar a manter os beizos xuntos.

Autolimpieza.
Se os nenos son conscientes do seu babeo pero non poden previlo, entón, mantelos limpos e secos é importante. Poñerlles muñequeiras, como as dos tenistas, é ás veces efectivo e aceptado socialmente.

Vestuario.
Hai deseños especializados que poden ser de axuda.

Mastigación.
O desenvolvemento dos patróns de mastigación axudarán moito para o control da saliva.

Limpeza de Dentes.

A estimulación causada polo coidado terapéutico do cepillado de dentes pode axudar aos nenos para aprender a controlar a súa saliva.


NOTA: Termos como, boca aberta/pechada ou queixo húmido/seco...... e outros de uso común, debemos asegurarnos que son comprendidos polos nenos. Luvas de bonecos, pegadas de beizos (usando pintalabios), lavando e secando as mans, ....... poden ser usados para ensinar estes conceptos.

FONTE: Estracto de "Control de la saliva".Documento traducido del inglés, por Pedro Gortazar del Centro Cepri (Madrid)

TÉCNICAS PARA O CONTROL DO BABEO. VÍDEO (II)


SIALORREA OU BABEO. EXERCIZOS PARA O SEU CONTROL (I)

SIALORREA

Considérase a falta de retención da saliva na boca e da súa progresión cara ao tracto dixestivo, que ocasiona a súa saída ao exterior, soa ou con restos de inxestas, de forma crónica, despois da idade de 4 anos.
Para a avaliación da sialorrea pódense utilizar distintas escalas. A continuación presentamos unha.

Tratamento:
- Sempre logopedia
- Fármacos anticolinérgicos que inhiben a producción e liberación da saliva (por inhibición do sistema nervioso autónomo parasimpático).

Indicacións: pacientes con sialorrea > grao 3.

Contraindicacións: pacientes con glaucoma, antecedente de reacción de hipersensibilidade a algún dos fármacos.

 ESCALA DE SEVERIDADE DO BABEO de Thomas-Stonell e Greenberg

1: Seco (nunca babea)
2: Leve (só os beizos mollados)
3: Moderado (mollados os beizos  e o queixo)
4: Severo (o babeo esténdese ata mollar a roupa)
5: Profuso (o babeo esténdese e molla as mans, mesa,obxectos)

 FONTE: ARASAT. HOSPITAL MIGUEL SERVET ZARAGOZA




Esta inhabilidade non se debe unicamente a unha maior produción de saliva, senón máis ben a un problema no mecanismo de coordinación e control da musculatura orofacial e palatolingual. Este control neurolóxico alterado dá lugar a unha función deglutoria débil o que leva un acumulo excesivo de secreciones na porción anterior da cavidade oral e unha perdida non intencionada de saliva na boca. Pode chegar a ser altamente estresante para pacientes con problemas neurológicos así como para as súas familias ou coidadores. O risco de exclusión social, a humidade constante na roupa, e a incomodidade física que isto leva engade unha maior atención á que xa requiren estes pacientes. Ademais do efecto cosmético, o babeo e a dificultade para tragar, poden dificultar a función masticatoria e interferir coa fala, así como favorecer determinadas enfermidades periorales e aumentar

o risco de pneumonía por aspiración. 

En determinadas ocasións, é necesario o tratamento cirúrxico coa extracción dalgunhas glándulas salivais como as sublinguais ou as submandibulares. Tamén se emprega a ligadura dos condutos por onde a saliva é liberada cara á boca desde as glándulas salivales (glándulas parótidas ou glándulas submandibulares). Isto provoca a diminución do tamaño da glándula e por tanto da súa produción de saliva. 

Nos últimos anos úsase bastante a inxección de neurotoxina botulínica no interior das glándulas salivales  con gran eficacia na eliminación da produción de saliva e con escasas reaccións adversas. Algúns estudos puxeron en dúbida a eficacia e seguridade deste tratamento en nenos. 

Kinesiotaping consiste na colocación dun vendaxe neuromuscular para o control desta patoloxía en nenos afectos de patoloxía neurolóxica central. Nas conclusións dos estudios acerca desta técnica, obsérvanse evidencias da utilidade da vendaxe neuromuscular no control da sialorrea, pero se necesitan máis estudos comparativos con maior potencia estadística e con métodos de valoración máis obxectivos  (Martín Vilchez BarreraIrma Lozano CéspedesGuacimara Matias Quintana Revista electrónica de terapia ocupacional Galicia, TOGISSN-e 1885-527X, Nº. 23 (V. 13, mayo), 2016)

Desde o noso punto de vista, o tratamento da sialorrea en nenos, debe realizarse desde un enfoque multidisciplinario, no que deberían participar, ademáis do médico que receta a farmacoloxía máis axeitada para o caso; o odontólogo, o neurólogo, o psiquiatra, o psicólogo, o fisioterapeuta, o logopeda e,  o traballador social, de acordo ás características da persoa, o trastorno que padece e as condicións en que se desenvolve.   


PROGRAMA INDIVIDUAL DE MASTIGACIÓN E CONTROL DO BABEO 

OBXECTIVOS:
1. Adquirir ton suficiente para realizar movementos de mastigación. 

2. Facilitar a deglución con manobras adecuadas á capacidade individual de masticar e deglutir. 

3. Controlar o babeo por parte do alumno/a. 

CONTIDOS

· MASTIGACIÓN

  • Control da boca pechada. 
  • Control da mandíbula. 
  • Músculos que interveñen na mastigación (Actividades de tonificación de ditos músculos) 
· DEGLUCCIÓN

  • Estimulación dos movementos linguais. 
  • Tonificación da musculatura labial. 
  • Estimulación da deglución. 
· BABEO

  • Técnicas de corrección. 

algúns EXERCICIOS PARA O CONTROL DO BABEO 



1. Lembrarlle ao neno/a que debe pechar a boca e tragar a saliva. Isto axudaralle a darse conta da necesidade de tragar. 

2. O  alumnado imite o son que facemos ao absorber. Logo lembramos que traque.
3. Empregamos unha palla para beber líquidos e logo bebidas espesas (xeados, batidos). Isto axuda ao alumnado á practicar e exercitarse en absorber e tragar. 

4. Colocamos unha pequena cantidade de xelatina seca, refresco, etc. entre o beizo inferior e os dentes para que llo trague. 

5. Colocamos nos beizos unha pinga de mel, ou similar, e animamos a lamerla. 

6. Frotamos varias veces cun cepillo duro ao redor da boca. Cando o neno/a babee aprétase suavemente sobre a noz para favorecer a deglución, ao mesmo tempo que se lle di "traga". 

7. Soprar pelotas de pin-pon ou de algodón enriba dunha mesa, facer burbullas de xabón, soprar pitos e chifres, mascar chicles ou comer froitos secos, ... e calquera outro exercicio que fortaleza a mobilidade dos músculos da boca, beizos e lingua. 

FONTE: COMUNIC@te